2020/06/02

80. EGUNA: IZPI ULTRA-BIOLETAK

Bigarren fasean gaudela oraindik gogo gutxi dut kalera ateratzeko. Aitortu behar dut zorioneko maskara jantzi beharrak atzera egiten didala egun askotan. Ohitura kontua izango da, segur aski, baina egun hauetan dugun eguraldia ikusita, sekulako zigorra deritzot maskara jartzeari. 

Hala ere, atera naizen apur horretan, bada harritu nauen zerbait: Ze beltzaran dauden batzuk! Ez dakit nola jarri ahal izan diren hain beltzaran, etxeko balkoietan edo leihoetan izan ez bada, jakina! Beraz, badira aldatzen ez diren gauzak, nahiz eta pandemian egon, ezta?

Egia da kolore apur bat izanik arropak hobeto ematen duela, baina eguzkia ordu luzez hartzea ezin da ona izan osasunerako, ez jauna! Askotan, uda heltzeaz batera, gogorarazten digute azala babestu egin behar dugula, gero arazorik ez izateko. Baina urtero ikusi ahal dugu ikatza baino beltzago dagoen jendea edo karramarro kolorea dutenak.

Hortaz, aurten ere pandemia eta guzti, jendea beltzaran ikusiko dugu kaletik, maskararen marka izan ezik, kar, kar, kar,…

Uste  duzue ona dela hain beltzaran jartzea? Zergatik jartzen da jendea beltzaran, besteen laudorioak entzuteko?

2020/06/01

79. EGUNA: AMA-HIZKUNTZA BANU…

Ez da lan makala hizkuntza bat ikastea, ez. Are zailagoa hizkuntza horretan pentsatu behar dugula esaten digutenean. Zaila izaten da hizkuntza bat ikastean dugun ama-hizkuntzarekin ez alderatzea, zaila baino ezinezkoa esango nuke. Oso erraza da ikasten ari garen hizkuntza hori ama-hizkuntza duenarentzat kalko horiek saihesteko esatea, dugun ama-hizkuntzaz ez pentsatzeko esatea, naturala izateko esatea,…

Gainera, hizkuntza horretan hitz egitean,  egiten ditugun hanka-sartzeez guri barre egitea ere onartu behar izaten dugu, aurpegi ona jarriz eta gure onerako dela esanez. Bai zera! Inori ez zaio gustatzen hanka-sartzea hitz egitean, nahiz eta menderatzen ez duen hizkuntza batean izan.

Euskara ez da salbuespena. Euskaldun zaharrek uste dute denok haiek bezala hitz egin behar dugula, hizkuntzak dituen giroak, salbuespenak, deklinazioak, aditz-sistemak,… horiek guztiak egun batetik bestera menderatu behar ditugula. Ez da lan makala nor-nork edo nor-nori-nork aditz-sistemak bereiztea, ez horixe! Zenbatetan ateratzen da ikusi dizut hori, eh? Eta sujetoari jarri behar zaion k hori, zer? Eta aditz pluralgilea? Zein hizkuntzatan bereizten da objektua singularra edo plurala den?

Ez da lan makala hizkuntza bat ikastea, ez! Are gehiago pandemia honek eragindako egoera honetan!

Zaila egiten zaizue euskaraz pentsatzea eta itzulpen literalak ez egitea? Zer behar da bigarren hizkuntza erabat menperatzeko? Zein izan da euskaraz ikasitako guztiaren artean zailena? Zergatik? Zailagoa da euskara ikastea bizi dugun egoeran?

2020/05/31

78. EGUNA: ALDATU EGIN NAUTE

Pandemiaren ostean hobeak izango omen gara. Ez nago ados. Birus madarikatu honek alda gaitzake, baina kabroia dena kabroia izango da eta on hutsa dena on hutsa. Hainbeste ez gaitu aldatuko, bestela eskerrak eman beharko genizkioke. Miraria litzateke eta birusek, nik dakidala, ez dute mirarik egiten, baina baten bati bizitza izorratu bai, baten bati bizitza kendu bai.

Martxotik hona ez naiz pertsona hobea, ez naiz beste pertsona bat, lehengoa naiz. Betikoa naiz, beti bezain ipurterrea, beti bezain fidela, hau da, izan nintzena naiz eta kitto. Baina onartu behar dut birus honek, guztion kasuan bezala, eragin didala hainbat aldaketa. Berriro korrika egiten hasi naiz, orain dela hogei urte egin nuen korrika azkeneko partez eta orain egunero ateratzen naiz, poliki-poliki, baina korrika egiten dut. Etxera igotzeko ez dut igogailurik hartzen, bizi naizen etxean orain arte beti hartzen nuen igogailua eta orain ez. Kutsatzeko arriskuak hainbat ohitura hartzera behartu gaitu, baina nortasuna aldatu? Ez dut uste.

Pandemiaren ostean hobeak izango gara? Zergatik? Zer ohitura berri hartu duzue egun hauetan?

2020/05/30

77. EGUNA: ZALANTZA BARIK, MASKARA DA BABESIK ONENA

Badakit orain arte batzuetan hitz egin dugula maskarei buruz: ezinbestekoak diren, zeintzuk diren onenak, diseinuzkoek balio duten,…. Gauza horiek guztiak komentatu ditugu blog honetan. Baina lehengo egunean, lagun batekin telefonoz hitz egiten ari nintzela, zer pentsatua eman zidan gauza bat esan zuen. 

Lagun honek egunero hartu behar izaten du metroa eta, nola ez, maskara jantzita eraman behar du bai ala bai. Hasieran nahiko deserosoa zela esaten zuen, baina egunak pasata konturatu da maskarak metroan ohikoak diren kiratsetatik babestu egiten duela. Hori esan zuenean barregura eman zidan eta arrazoia zuela esan nion. 

Ez dakit zergatik kostatzen zaien hainbeste batzuei dutxa azpitik pasatzea edo noizean behin desodorante apur bat ematea. Seguruenik denok izango dugu horrelako bat lagunen artean, lanlekuan, edo zergatik ez familian akaso. Ez dut uste gaur egun xaboia hain garestia denik.  Gainera,  supermerkatuan eskaintza zabala dugu, azal guztietarako eskaintza. Agian doakoa izan beharko luke xaboiak batzuek garbitasunari uko ez egiteko. Baina, seguruenik, horrela balitz, gero uraren aitzakia jarriko lukete. Txerria beti txerri. 

Maskara izan daiteke horren kontrako babesik onena? Ezagutzen duzue horrelako pertsonarik? Nor? Zein beste usain ezin duzue jasan? Zergatik?

2020/05/29

76. EGUNA: ORDAINDU GABE BIDAIATU

Oraintxe ikusi dut telebistan hemengo enpresa batek tramankulu bat diseinatu duela autobus batean sartzerakoan gure tenperatura neurtzeko eta, maskara jantzita ez badaukagu, abisatzeko. Autobus barruan ere beste tresna batzuk jarriko dituzte airea garbitzeko eta guk seguruago bidaiatzeko. Baina, sukarrik badugu, kalera botako gaituzte. Ez digute sartzen utziko, nahiz eta sukarra beste gaixotasun batek kausatu.

Etxetik atera ahal garenetik ez dut garraiobiderik hartu. Leku guztietara oinez joaten naiz. Beti gustukoa izan dut oinez joatea, baina orain neure burua babesteko era egokia izan daitekeela uste dut. Gainera, era merkea eta osasuntsua da.

Ez da nire kasua, baina jende asko autobusa edo metroa hartzeko beldur da. Adituek diotenez, oso leku arriskutsuak dira, hor birusak libre pertsona batengatik beste batengana bidaiatzen du, gainera, tiketik ordaindu gabe. Bisura garraiotik botatzeko, gaur egun ezinbestekoa da maskara eramatea, baina ez dakit hori nahikoa den. Leku itxiak, txikiak eta arriskutsuak dira eta askotan ez dugu beste erremediorik, hartu behar dugu metroa, trena edo autobusa.


Kalera atera ahal garenetik, inoiz hartu duzue garraiobiderik? Nolako esperientzia izan da? Seguru gaude bertan? Neurri berezirik hartzen duzue? Zeintzuk? Zer iruditzen zaizue leku guztietara oinez joatea?

2020/05/28

75. EGUNA: BURU BELARRI IKASTEN

Zuetako batzuk jo ta ke arituko zarete ikasten ikasturtearen azken azterketak gainditzeko. Unibertsitatean, institututan, eskolan,… azken azterketak egiteko garaia dugu hau eta zenbait kasutan etorkizuna ere badugu jokoan.

Gogoan dut, nik azterketok egin behar izaten nituenean, ez zela bidezkoa pentsatzen nuela. Kalean eguraldi ederra eta gu etxean buru belarri ikasten. Gainera, etxe ondoan parkea nuen eta egunero, arratsalde osoan, umeen barreak eta algarak entzun behar izaten nituen. Zenbat aldiz pentsatu nuen zer ona den umearen bizitza! Umetan ez dago ardurarik, dena ematen dizute eginda, zure eginbehar bakarra bizitza gozatzea baino ez da. 

Baina gero, haserraldia pasa eta gero, atzera egiteak eta berriro sufrikario berbera pasa behar izateak atzera eragiten zidan. Eginda nuen bidea desegitea ez zuen merezi, nengoen momentura berriro heltzeko. Ez dakit ulertuko duzuen zer esan nahi dudan, baina gaztetan banituen halako burutazioak edo txarragoak, kar, kar, kar, …

Hala ere,  jarraitzen dut pentsatzen garai hau ez dela egokiena azterketak egiteko, nahiz eta pandemia honek etxean egotera behartu gaituen. Beroak ez du laguntzen, egunak  luzeagoak izateak ez du laguntzen,  kaleak eta parkeak jendez beteta egoteak ez du laguntzen, hondartzara joateko garaia hasteak ez du laguntzen. Agian,  buelta eman beharko litzaioke honi eta ikasturtea atzekoz aurrera egitea litzateke onena. 

Zer deritzozue garai honetan azterketak egoteari? Zer sentsazio duzue orain azterketak prestatzen ari zaretenok?  Eta ikasleak izan zinetenok nola gogoratzen duzue ikasturte bukaerako azterketa garaia?

2020/05/27

74. EGUNA: JAIO NINTZEN BEZALA

Larrugorritan, biluzik, jaio nintzen bezala gustatzen zait eguzkia hartzea. Beroa azalean, eguzkiak ematen digun beroa azalean sentitzea bizirik nagoela sentitzea bezalakoa da. Ni, ezer gabe, naizen bezala eta natura. Une horretan munduaren parte sentitzen naiz, naturaren parte.

Horregatik, ez diet ondo ulertzen biluzteari beldur diotenei. Hainbeste erreparo, hainbeste lotsa ez da logikoa. Mundura arroparik gabe etorri ginen eta, salbuespenak salbuespen, gizaki baten gorputza baino ederragorik ez dago. Gure gorputzeko beste atal bat baino ez dira atal horiek eta ezkutatzeak, hain zuzen ere, ematen die bekatu edo lotsa horren balorea. Egia da, hondartzako harea deserosoa izan daitekeela, batez ere, nahi ez dugun zulotik sartzen denean. Baina, horretaz gain, guzti-guztia ona da.


Herenegun sartu ginen bigarren fasean eta hondartzara joan gaitezke. Aurten ez dakit nola egingo dugun distantzia mantentzeko eta, jakina, ez dakit hondartzara ere eraman beharko dugun ditxosozko maskara hori. Espero dut ezetz, bestela bainujantziaren markarik gabe, baina maskararen markak bai. Hori bai dela lotsa!!!

Nola ikusten duzue aurten hondartzara joatearena? Baduzue gogorik hondartzara joateko? Normalean zein hondartzara joaten zarete? Zergatik?